Οι εξαγγελίες της Ελληνικής Κυβέρνησης στο πλαίσιο της 90ής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ 2026) διαμορφώνουν ένα νέο φορολογικό και επενδυτικό περιβάλλον για επιχειρήσεις και ιδιώτες, με σημαντικές πιθανές επιπτώσεις στη φορολογία, τη ρευστότητα και τον επενδυτικό σχεδιασμό των επόμενων ετών.
Τα μέτρα που ανακοινώθηκαν εκτείνονται έως το 2030 και αφορούν, μεταξύ άλλων:
- τη μείωση της προκαταβολής φόρου για φυσικά και νομικά πρόσωπα,
- τη σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα,
- την ταχύτερη φορολογική απόσβεση επενδύσεων,
- αυξημένες φορολογικές εκπτώσεις για στρατηγικές επενδύσεις,
- αλλαγές στη φορολόγηση αμοιβών στελεχών μέσω διανομής κερδών,
- καθώς και παρεμβάσεις στη φορολογία ακινήτων.
Παρακάτω παρουσιάζουμε τα βασικότερα σημεία των εξαγγελιών και τις πιθανές επιπτώσεις τους για επιχειρήσεις, επενδυτές και ιδιώτες.
Μείωση της προκαταβολής φόρου
Ατομικές επιχειρήσεις και ελεύθεροι επαγγελματίες
Από το φορολογικό έτος 2027, η προκαταβολή φόρου για τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα προβλέπεται να μειωθεί από 55% σε 50%.
Η αλλαγή δεν μειώνει τον τελικό φόρο εισοδήματος, ωστόσο μπορεί να έχει άμεση θετική επίδραση στη ρευστότητα, καθώς περιορίζεται το ποσό που προκαταβάλλεται έναντι του φόρου της επόμενης χρήσης.
Για μια επιχείρηση, αυτό σημαίνει περισσότερα διαθέσιμα κεφάλαια που μπορούν να κατευθυνθούν σε λειτουργικές ανάγκες, επενδύσεις ή ενίσχυση του κεφαλαίου κίνησης.
Νομικά πρόσωπα
Από το φορολογικό έτος 2028, η προκαταβολή φόρου των νομικών προσώπων προβλέπεται να μειώνεται κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες ανά έτος, μέχρι να διαμορφωθεί στο 50%.
Για τις τράπεζες, η προκαταβολή φόρου θα παραμείνει στο 100%.
Η σταδιακή αυτή μείωση μπορεί να αποτελέσει σημαντική ενίσχυση της ρευστότητας, ιδιαίτερα για επιχειρήσεις που βρίσκονται σε περίοδο ανάπτυξης, εμφανίζουν αυξανόμενη κερδοφορία ή σχεδιάζουν σημαντικές επενδύσεις.
Για τον λόγο αυτό, είναι χρήσιμο η επίδραση του μέτρου να ενταχθεί εγκαίρως στον φορολογικό και χρηματοοικονομικό προγραμματισμό των επιχειρήσεων.
Σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για νομικά πρόσωπα
Προβλέπεται η σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα και τις προσωπικές εταιρείες.
Σύμφωνα με τις εξαγγελίες:
- 2027: πλήρης κατάργηση για έδρες και υποκαταστήματα που βρίσκονται εκτός της Περιφέρειας Αττικής, καθώς και στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων,
- 2028: μείωση κατά 50% στην Αττική,
- 2029: πλήρης κατάργηση και στην Αττική.
Το μέτρο αφορά, μεταξύ άλλων, Ανώνυμες Εταιρείες, ΙΚΕ και λοιπά νομικά πρόσωπα που εξακολουθούν να επιβαρύνονται με τέλος επιτηδεύματος.
Η κατάργησή του αναμένεται να μειώσει περαιτέρω το σταθερό φορολογικό κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων.
Ταχύτερες φορολογικές αποσβέσεις επενδύσεων
Προβλέπεται η εφαρμογή επιταχυνόμενων φορολογικών αποσβέσεων για επενδύσεις σε μηχανολογικό και λοιπό επιχειρηματικό εξοπλισμό.
Ο χρόνος απόσβεσης αναμένεται να μειωθεί από 10 σε 6 έτη.
Στο μέτρο προβλέπεται να περιλαμβάνεται τόσο το κόστος αγοράς ή κατασκευής όσο και σχετικές δαπάνες για:
- βελτίωση,
- ανανέωση,
- ανακατασκευή μηχανημάτων και εξοπλισμού.
Η επιταχυνόμενη απόσβεση δεν συνεπάγεται απαραίτητα μόνιμη μείωση του συνολικού φόρου που θα καταβάλει μια επιχείρηση. Επιτρέπει όμως την ταχύτερη φορολογική αναγνώριση μιας επένδυσης, περιορίζοντας τα φορολογητέα κέρδη στα πρώτα χρόνια μετά την πραγματοποίησή της.
Κατά συνέπεια, μπορεί να βελτιώσει την απόδοση και την καθαρή παρούσα αξία μιας επένδυσης, δημιουργώντας ισχυρότερο κίνητρο για τον εκσυγχρονισμό του παραγωγικού εξοπλισμού.
Πρόσθετη φορολογική έκπτωση για στρατηγικές επενδύσεις
Προβλέπεται προσαυξημένη φορολογική έκπτωση 100% για επενδυτικές δαπάνες σε συγκεκριμένους στρατηγικούς κλάδους.
Ενδεικτικά αναφέρονται:
- η αμυντική βιομηχανία,
- η κατασκευή οχημάτων,
- η κατασκευή αεροσκαφών,
- η παραγωγή εξαρτημάτων αεροσκαφών.
Για επενδύσεις που θα πληρούν τις σχετικές προϋποθέσεις, το μέτρο μπορεί να δημιουργήσει ιδιαίτερα σημαντικό φορολογικό όφελος, καθώς προβλέπεται πρόσθετη φορολογική έκπτωση πέραν των συνήθων αποσβέσεων.
Οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στους συγκεκριμένους ή συναφείς κλάδους είναι σκόπιμο να εξετάζουν από τα πρώτα στάδια σχεδιασμού μιας επένδυσης εάν αυτή μπορεί να υπαχθεί στο νέο πλαίσιο κινήτρων.
Αλλαγές στη φορολόγηση αμοιβών μέσω διανομής κερδών
Από 1η Ιανουαρίου 2027, προβλέπεται αλλαγή στη φορολόγηση αμοιβών που λαμβάνονται με τη μορφή διανομής κερδών από:
- μέλη Διοικητικών Συμβουλίων,
- διοικητικά στελέχη,
- εργαζομένους.
Για το μέρος της συνολικής ετήσιας αμοιβής που υπερβαίνει τις 60.000 ευρώ, ο σχετικός φορολογικός συντελεστής προβλέπεται να αυξηθεί από 5% σε 15%.
Η μεταβολή αυτή μπορεί να επηρεάσει υφιστάμενα σχήματα αμοιβών στελεχών, bonus και προγράμματα κινήτρων.
Επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν τέτοιες μορφές ανταμοιβής θα πρέπει να επανεξετάσουν εγκαίρως τη δομή των αμοιβών τους και να αξιολογήσουν εναλλακτικά σχήματα πριν από την έναρξη εφαρμογής του μέτρου.
Αύξηση φόρου μεταβίβασης ακινήτων για αγοραστές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης
Από 1η Ιουλίου 2027, προβλέπεται αύξηση του φόρου μεταβίβασης για την αγορά κατοικιών από πολίτες χωρών εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, από 3% σε 15%.
Η αλλαγή αυτή μπορεί να επηρεάσει σημαντικά το συνολικό κόστος απόκτησης κατοικίας στην Ελλάδα για επενδυτές τρίτων χωρών.
Παράλληλα, ενδέχεται να επηρεάσει τη ζήτηση σε περιοχές όπου υπάρχει έντονο ενδιαφέρον από ξένους αγοραστές.
Όσοι επενδυτές εξετάζουν την αγορά κατοικίας στην Ελλάδα θα πρέπει να συνυπολογίσουν τη συγκεκριμένη αλλαγή τόσο στον χρονικό προγραμματισμό όσο και στην οικονομική αξιολόγηση της επένδυσής τους.
Νέα χρηματοδοτικά εργαλεία για μικρομεσαίες επιχειρήσεις
Παράλληλα με τις φορολογικές παρεμβάσεις, ανακοινώθηκαν δύο νέα χρηματοδοτικά εργαλεία μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, με στόχο την ενίσχυση της πρόσβασης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε χρηματοδότηση:
- πρόγραμμα δανειοδότησης ύψους 1,1 δισ. ευρώ,
- πρόγραμμα εγγυοδοσίας ύψους 400 εκατ. ευρώ.
Με τη συμμετοχή του τραπεζικού συστήματος, εκτιμάται ότι η συνολική μόχλευση μπορεί να οδηγήσει σε περίπου 5 δισ. ευρώ νέων χρηματοδοτήσεων προς την πραγματική οικονομία.
Αν και τα συγκεκριμένα εργαλεία δεν αποτελούν φορολογικά κίνητρα, μπορούν να δημιουργήσουν σημαντικές ευκαιρίες για επιχειρήσεις που σχεδιάζουν:
- νέες επενδύσεις,
- επέκταση της δραστηριότητάς τους,
- αγορά εξοπλισμού,
- ενίσχυση κεφαλαίου κίνησης,
- ή αναδιάρθρωση της χρηματοδότησής τους.
Τι πρέπει να εξετάσουν οι επιχειρήσεις από σήμερα
Οι εξαγγελίες της ΔΕΘ 2026 κινούνται κυρίως σε τρεις κατευθύνσεις:
ενίσχυση της ρευστότητας, παροχή κινήτρων για νέες επενδύσεις και στοχευμένες αλλαγές στη φορολογία επιχειρήσεων και επενδυτών.
Παρότι αρκετά από τα μέτρα πρόκειται να εφαρμοστούν σταδιακά τα επόμενα χρόνια και θα πρέπει να αναμένουμε την οριστική νομοθετική τους εξειδίκευση, οι επιχειρήσεις μπορούν ήδη να αρχίσουν να αξιολογούν τον τρόπο με τον οποίο οι αλλαγές ενδέχεται να επηρεάσουν τον σχεδιασμό τους.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε επιχειρήσεις που:
- σχεδιάζουν σημαντικές επενδύσεις σε πάγιο εξοπλισμό,
- εξετάζουν νέα χρηματοδότηση,
- διαθέτουν ή σχεδιάζουν προγράμματα αμοιβών και bonus στελεχών,
- δραστηριοποιούνται σε κλάδους που ενδέχεται να ενταχθούν στα νέα επενδυτικά κίνητρα,
- ή σχετίζονται με επενδύσεις στην αγορά ακινήτων από επενδυτές τρίτων χωρών.
Η έγκαιρη αξιολόγηση των αλλαγών μπορεί να επιτρέψει στις επιχειρήσεις να προσαρμόσουν κατάλληλα τον φορολογικό, επενδυτικό και χρηματοοικονομικό τους σχεδιασμό και να αξιοποιήσουν αποτελεσματικότερα τις διαθέσιμες ευκαιρίες.
Πώς μπορεί να σας υποστηρίξει η Eteron Business Solutions
Η ομάδα της Eteron Business Solutions παρακολουθεί τις φορολογικές και επενδυτικές εξελίξεις και μπορεί να υποστηρίξει επιχειρήσεις και επενδυτές:
- στην αξιολόγηση της επίδρασης των νέων φορολογικών μέτρων,
- στον φορολογικό και χρηματοοικονομικό σχεδιασμό,
- στη δομή και αξιολόγηση νέων επενδύσεων,
- στην αξιοποίηση φορολογικών και αναπτυξιακών κινήτρων,
- στην αναζήτηση κατάλληλων χρηματοδοτικών εργαλείων,
- καθώς και σε ζητήματα εταιρικής αναδιάρθρωσης, χρηματοδότησης και επιχειρηματικής ανάπτυξης.
Για περισσότερες πληροφορίες ή για να εξετάσουμε πώς οι νέες αλλαγές επηρεάζουν τη δική σας επιχείρηση, μπορείτε να επικοινωνήσετε με την ομάδα φορολογικών και συμβουλευτικών υπηρεσιών της Eteron Business Solutions.